Backup danych – co to takiego i dlaczego warto go robić?

Backup, czyli kopia zapasowa danych to podstawa, jeśli zależy Ci na stałym dostępie do plików. Dobrze wykonany pozwoli nie stracić ich w przypadku awarii systemu i sprzętu. Backup – co to jest, jak go zrobić i dlaczego warto, dowiesz się poniżej.

Co to jest kopia zapasowa, czyli backup?

Backup to inaczej kopia bezpieczeństwa lub zapasowa danych, które są zapisane np. na dysku komputera, nośnikach zewnętrznych, czy serwerach. Przygotowuje się go, aby ochronić się przed skutkami utraty plików. Przyczyn takiej sytuacji może być wiele – poważna awaria w firmie, która zajmuje się hostingiem Twojej strony, błąd w kodzie czy atak hakerski. 

Backup należy robić systematycznie. To, jak często będziesz kopiować dane, zależy od Twoich potrzeb. Niektórzy robią to wtedy, gdy utworzą się spore zmiany lub modyfikacje, inni z kolei starają się dbać o to codziennie lub co tydzień. Zadanie to można zautomatyzować, dzięki czemu system będzie wykonywać backup samodzielnie. 

Jakie rodzaje backupu warto znać?

Chcąc przechowywać swoje dane w bezpiecznym miejscu, warto wziąć pod uwagę różne rodzaje backupu. Najczęściej stosowane to:

  • Pełna kopia bezpieczeństwa – z ang. full backup, czyli taki, który obejmuje wszystkie pliki z danego systemu. Sprawdzi się, gdy utracisz wszystkie dane przechowywane na swoim sprzęcie.
  • Różnicowa kopia zapasowa – z ang. differential backup, obejmuje tylko te pliki, które zostały zmienione od czasu ostatniego zapisu. Tworzy się ją szybko i zajmuje mniej miejsca, niż pełna. By ją odtworzyć, należy mieć dwa pliki – kopię zapasową, ze wszystkimi zmianami, a także pełną, która będzie stanowić punkt odniesienia.
  • Przyrostowa kopia zapasowa – z ang. incremental backup, działa podobnie jak ta powyżej, acz różni się od niej tym, że zamiast jednego pliku, w którym przechowujesz wszystkie zmiany danej wersji, jest ich kilka. Ich ilość zależy od tego, jak dużo wykonywałeś zmian. 
Przeczytaj:  Wyciek danych osobowych – co można zrobić? Poradnik

Kopia zapasowa online – korzyści

Jednym z najpopularniejszych form backupu jest tworzenie go w chmurze. To bardzo proste rozwiązanie, które daje dużą oszczędność czasu. Tego typu backup tworzy się bardzo szybko, a do tego możesz ustawić, by robił się automatycznie. Masz możliwość dodawania zaszyfrowanych treści, a do tego minimalizujesz ryzyko utraty danych. Łatwiej też je przywrócisz w przypadku awarii czy zdarzeń losowych, takich jak np. pożar. 

Backup w chmurze to bezpieczne rozwiązanie dzięki centrom danych, znajdujących się w rozproszonej infrastrukturze w różnych lokalizacjach na całym świecie. Zaletą jest również łatwy dostęp do danych. Możesz je przeglądać, tworzyć kopie danych i przeprowadzać archiwizację w dowolnym miejscu i czasie. Nie jesteś ograniczony swoim sprzętem. 

Jak zrobić backup?

Utworzyć backup możesz na wiele sposobów. Jeśli chcesz skorzystać z rozwiązania sprzętowego, wybierz zewnętrzny nośnik lub dysk na innym komputerze. Jeśli danych masz niewiele, możesz skorzystać z pendrive’a. W przypadku większych ilości lepiej postawić zewnętrzny dysk twardy SSD o pojemności od 512 GB do 1TB. Jeśli Twój sprzęt jest wyposażony w napęd optyczny, możesz skorzystać z płyty CD, DVD lub Blu-Ray, acz nie jest to aktualnie popularne rozwiązanie. Jeśli planujesz przechowywać bardzo duże ilości danych, postaw na zestawy, które są wyposażone w dwa dyski twarde lub serwery plików NAS, umożliwiające zainstalowanie większej ich liczby. 

Oprócz rozwiązań sprzętowych możesz też skorzystać z innej metody tworzenia backupu, czyli specjalnego oprogramowania. Pozwoli Ci on na zapisanie oraz szyfrowanie danych na zewnętrznym nośniku lub przeniesienie ich do chmury. Zazwyczaj oprogramowania działa inteligentnie, kopiując tylko te dane, które zostały zmienione od ostatniego backupu. 

Jeśli zdecydujesz się na kopię do chmury, możesz skorzystać z darmowych rozwiązań, takich jak np. Microsoft OneDrive czy Google Drive. Możesz na nich przechowywać gigabajty informacji i mieć dostęp do danych z każdego miejsca. W sieci dostępne są też płatne rozwiązania – to, które wybierzesz, zależy od Twoich potrzeb i preferencji dotyczących dobrego backupu.

Przeczytaj:  Cybersquatting – piractwo domenowe. Jak się uchronić?

Dlaczego warto robić backup danych?

Regularne tworzenie kopii zapasowych to najlepszy sposób, by ochronić się przed utratą ważnych danych. To jednak nie wszystko. Dlaczego jeszcze warto robić backup oryginalnych danych?

  • Szybkie przywrócenie systemu – w wyniku różnych awarii, katastrof naturalnych czy działania cyberprzestępców, backup pozwoli Ci szybko przywrócić system do stanu pierwotnego.
  • Zabezpieczenie przed atakami ransomware – odtworzenie danych po infekcji sprzętu złośliwym oprogramowaniem będzie proste, jeśli zrobisz kopie zapasowe. 
  • Awaria zasilania – nagły zanik lub skok napięcia może częściej powodować utratę informacji niż wirusy. Stopień trudności odzyskiwania danych zależy tutaj od tego, co dokładnie uległo uszkodzeniu.
  • Błędy ludzkie – przypadkowe sformatowanie dysku, na którym znajdowały się ważne dane, może prowadzić do wielu problemów. Taka sytuacja może jednak zdarzyć się każdemu. Warto wiedzieć, że przywrócenie omyłkowo usuniętych danych nie jest proste i wymaga specjalistycznego oprogramowania czy oddania komputera do serwisów, a to wiąże się z kosztami. 
  • Przestrzeganie przepisów i wymogów – jest to istotne w przypadku firm, które muszą zadbać nie tylko o prawidłowe przetwarzanie danych, ale też ich przechowywanie. Dzięki temu mogą spełnić wszelkie regulacje. Tym samym też dbają o bezpieczeństwo danych swoich użytkowników i pracowników.
  • Ułatwienie migracji danych – zmieniając sprzęt lub aktualizując system, backup może ułatwić i znacznie przyspieszyć ten proces. Będziesz mieć też pewność, że wszystkie pliki zostaną przeniesione, bez ryzyka utraty takich danych. 

Jak twierdzą specjaliści IT, ludzie dzielą się na takich, którzy robią backup i tych, którzy dopiero będą go robić. Jeśli znajdujesz się w tej drugiej grupie, skorzystaj z naszych wskazówek. Mamy nadzieję, że dzięki regularnemu przygotowywaniu kopii zapasowej wszystkich danych zyskasz spokój ducha i zabezpieczysz je przed utratą. 

Przeczytaj:  Efektywne zarządzanie danymi. Klucz do sukcesu nowoczesnej organizacji
Ewa Dąbrowska

Ewa Dąbrowska

Ekspertka w dziedzinie cyberbezpieczeństwa, z pasją dzieli się swoją wiedzą, pisząc artykuły, które edukują o zagrożeniach w sieci i promują praktyki bezpiecznego korzystania z internetu. Jej prace są cenione za dogłębną analizę aktualnych problemów i praktyczne porady.